Poznaj historię roweru dzięki BikePRO.pl

Rower to w chwili obecnej jeden z najbardziej popularnych środków transportu. Naprawdę trudno jest spotkać kogoś, kto nie potrafi na rowerze jeździć. Chociaż w dzisiejszych czasach bardzo popularne są samochody to jednak w kwestii rekreacji rower nie ma sobie równych. Nie każdy jednak zdaje sobie sprawę z tego, że ten środek transportu ma tak bogatą historię. Tak naprawdę sięga ona XVIII wieku.

Początki roweru

Pierwotna nazwa tego „urządzenia” to welocyped lub bicykl. Obecnie stosowana nazwa pochodzi od świetnie nam znanej, brytyjskiej firmy Rover, która w dawnych czasach była jednym z największych producentów tych właśnie pojazdów.

Historia roweru rozpoczęła się na dobre w 1790 roku kiedy to niejaki Made de Sivrac skonstruował pierwszą wersję tegoż. Niestety bicykl miał jeden ale za to bardzo poważny mankament – nie dało się nim sterować. Był to jednak zalążek długiej i naprawdę fascynującej historii. Tak naprawdę prawdziwy pierwowzór roweru powstał w 1818 roku. Pojazd, nazywany drezyną lub też maszyną biegową, został wyprodukowany przez Karla Freiherra Draisa von Sauerbronna. Pojazd był trochę nietypowy, biorąc pod uwagę dzisiejsze modele roweru, ponieważ wprawiany był w ruch przez odpychanie się nogami od ziemi. Warto jednak podkreślić, że osiągał prędkość nawet 13-15 km/h. Z pewnością jeżeli spojrzymy na pierwsze schematy i zachowane jeszcze w muzeach konstrukcje sprzed kilkuset lat to trudno nam będzie określić je mianem rower. Bardzo dziwne formy, czasem nawet nieco szalone, budzą w nas wątpliwości i rodzą pytania w jaki sposób można było na tym jeździć. Niemniej jednak z każdym kolejnym dziesięcioleciem sama konstrukcja ulegała regularnym udoskonaleniom a co więcej wprowadzano mechanizmy, które miały za zadanie usprawnić nie tylko kierowanie ale również napędzanie bicykla. Z pewnością najbardziej przełomowym wydarzeniem było wprowadzenie mechanizmu korbowego i pedałów, które zachowały się po dziś dzień i są doskonałą formą napędu dla współczesnych rowerów.

Pierwsza kierownica, napęd i pedały

Wynalezienie roweru było z całą pewnością momentem przełomowym. Chociaż tak naprawdę w momencie tego odkrycia chyba nikt nie przypuszczał nawet, że popularny bicykl zrewolucjonizuje świat. tym bardziej, że pierwsza wersja roweru, skonstruowana w 1818 roku, nie należała do specjalnie udanych. A wynika to z faktu, że rowerem tym…nie dało się sterować. Oczywiście kolejne wersje wnosiły pewne udoskonalenia, dzięki którym historia rowerów nabrała dużego przyspieszenia.

Drugą, szalenie istotną, cechą konstrukcyjną roweru jest oczywiście napęd. Rower jest od zawsze napędzany siłą mięśni. Jednakże pierwszy jego model przewidywał napędzanie roweru za pomocą odpychania się nogami od ziemi. Dopiero w 1839 roku Thomas McCall zbudował rower, który został wyposażony w napęd korbowy oraz system wahliwych pedałów i popychaczy. Były one połączone z wykorbioną osią tylnego koła. Już 6 lat później opracowano napęd przedniego koła. Z kolei w 1868 roku Guilmet oraz Meyer opracowali napęd przekładnią łańcuchową. W 1869 roku został opatentowany napęd korbowy tylnego koła. Kolejne lata to dalsze próby doskonalenia napędu, które doprowadziły do wynalezienia, w 1893 roku, systemu zmiany przełożeń. I właśnie w tej formie, ale dużo bardziej nowoczesnym wydaniu, przetrwała ta konstrukcja do dnia dzisiejszego.

Pierwsza kierownica, napęd i pedały

Aby skutecznie móc sterować rowerem niezbędna jest oczywiście kierownica. Pierwsza wersja pojazdu niestety posiadała ją ale w bardzo ubogiej wersji. Jak już wcześniej wspomnieliśmy pierwszym rowerem nie dało się sterować. Niemniej jednak kolejne próby przyniosły spodziewany efekt i w 1818 roku opatentowany został pierwszy bicykl. Kolejne lata były czasem doskonalenia. Lata 1884-1885 przyniosły wynalezienie kierownicy bezpośrednio połączonej z widelcem koła. I taka forma przetrwała do dnia dzisiejszego. Drugą, szalenie istotną, cechą konstrukcyjną roweru jest oczywiście napęd. Rower jest od zawsze napędzany siłą mięśni. Jednakże pierwszy jego model przewidywał napędzanie roweru za pomocą odpychania się nogami od ziemi. Dopiero w 1839 roku Thomas McCall zbudował rower, który został wyposażony w napęd korbowy oraz system wahliwych pedałów i popychaczy. Były one połączone z wykorbioną osią tylnego koła. Już 6 lat później opracowano napęd przedniego koła. Z kolei w 1868 roku Guilmet oraz Meyer opracowali napęd przekładnią łańcuchową. W 1869 roku został opatentowany napęd korbowy tylnego koła. Kolejne lata to dalsze próby doskonalenia napędu, które doprowadziły do wynalezienia, w 1893 roku, systemu zmiany przełożeń. I właśnie w tej formie, ale dużo bardziej nowoczesnym wydaniu, przetrwała ta konstrukcja do dnia dzisiejszego.

Rowerowy szał a gospodarka

Rozważając wpływ rowerów na stan gospodarki musimy patrzeć na problem w szerszym zakresie. Wynalezienie roweru tak naprawdę zrewolucjonizowało współczesny świat.

Oczywiście podobnego sformułowania można by użyć mówiąc o samochodzie. Niemniej jednak w pewnym momencie rower miał o wiele większą wartość niż inne pojazdy. Nie była to oczywiście wartość materialna. Należy jednak zdać sobie sprawę, że koszty produkcji rowerów są o wiele niższe niż te generowane przez fabryki samochodów. W poprzednich stuleciach te dysproporcje były jeszcze bardziej widoczne. W związku z tym rower, ze względu na niewygórowaną cenę, był dostępny dla większości ludzi. Przez to właśnie stał się w mgnieniu oka podstawowym środkiem lokomocji. Nie dziwi zatem fakt potężnego wzrostu zapotrzebowania a tym samym rozwoju produkcji bicyklów. Ilość rowerów produkowana i sprzedawana w XIX wieku była zaiste imponująca. Masowa produkcja była, używając rowerowej przenośni, kołem napędowym całej gospodarki. Na początku bicykl był swego rodzaju synonimem luksusu ale bardzo szybko stał się powszechny i dostępny dla każdego człowieka. Nawet dla osób, które nie były zbyt zamożne. Oczywiście dalszy rozwój technologii wymusił pewne zmiany i w tej chwili produkcja rowerów jest wypierana przez produkcję samochodów. Niemniej jednak w każdej rodzinie i w każdym domu znajduje się przynajmniej jeden rower. Oznacza to, że pomimo upływu czasu ten środek lokomocji w dalszym ciągu cieszy się niesłabnącą popularnością.

Rodzaje rowerów

Wybierając rower dla siebie lub na prezent z pewnością można nabawić się bólu głowy. Ilość dostępnych modeli i rodzajów jest bowiem ogromna. Oczywiście w pierwszej kolejności powinniśmy wybrać model odpowiedni dla danego wieku.

Standardowe modele dla osób dorosłych posiadają koła o średnicy 26-28 cali. Wielkość roweru to jednak w zasadzie najmniejszy problem. Prawdziwy dylemat będziemy mieli wybierając jego rodzaj. W chwili obecnej najbardziej popularne są rowery górskie. Prawdziwy boom na ten model miał miejsce kilkanaście lat temu. W zasadzie każde dziecko na komunię otrzymywało rower górski, który tak naprawdę nadaje się najlepiej do jazdy po górach. Nie jest ona raczej przeznaczony do warunków miejskich. Jego przeznaczeniem jest bowiem jazda wyczynowa. Kolejny, wart uwagi, rodzaj to BMX. Szalenie popularny wśród młodzieży rower do jazdy…również wyczynowej. Jest on pozbawiony biegów, ma stosunkowo małe koła (20 cali) i doskonale nadaje się do wykonywania rozmaitych trików. Na uwagę zasługuje także rower szosowy czyli tzw. kolarzówka, która doskonale sprawdza się w różnego rodzaju wyścigach kolarskich oraz maratonach rowerowych. Rower trekkingowy jest doskonałym połączeniem modelu górskiego z szosowym. Świetnie nadaje się na dłuższe i bardziej wymagające wycieczki rowerowe. Najbardziej popularny jest jednak rower miejski, który w wielu przypadkach zastępuje nam samochód lub komunikację miejską i stanowi doskonały środek transportu do pracy.

Rowerem w Polskę

W Polsce, podobnie jak w innych krajach europejskich, rower stał się jednym z podstawowych i szalenie popularnych środków transportu.

Nie każdego z nas stać przecież na zakup samochodu. Z drugiej strony nawet jeśli taki samochód posiadamy to nie zawsze opłaca nam się przemieszczać autem na krótkim dystansie. Właśnie w takich sytuacjach najczęściej wybieramy rower. Co ciekawe w naszym kraju istniało, szczególnie przed II wojną światową, kilka firm, które zajmowały się produkcją rowerów. W kilku przypadkach części do rowerów były produkowane zarówno w Polsce jak i sprowadzane z Niemiec czy też Wielkiej Brytanii. W okresie przedwojennym istniały aż trzy bardzo duże zakłady zajmujące się produkcją rowerów. Chodzi mianowicie o fabrykę Adama Kamińskiego, Franciszka Rybowskiego oraz Franciszka Zawadzkiego. Co ciekawe wszystkie trzy firmy miały swoją siedzibę w Warszawie. Ale tak naprawdę na samej Warszawie nie kończył się przemysł rowerowy w naszym kraju. Można chyba śmiało powiedzieć, że w tamtych czasach każde większe miasto posiadało własny zakład produkcyjny, który wypuszczał na rynek rowery. I cieszyły się one niesłabnącą popularnością. Były motorem napędowym gospodarki. Schemat najczęściej wyglądał tak, że ramy do rowerów produkowano w Polsce a pozostałe części były sprowadzane. Sytuacja radykalnie zmieniła się po II wojnie światowej. Wiele fabryk i większość małych zakładów produkcyjnych po prostu przestała istnieć, Produkcja rowerów w naszym kraju uległa bardzo dużej redukcji. W zasadzie jedyną większą firmą, która zajmowała się produkcją rowerów, były państwowe zakłady Romet. Zapewne każdy z nas świetnie pamięta z dzieciństwa rowery tej marki. Niestety napływ produktów zagranicznych na stałe zastopował rozwój produkcji popularnych bicyklów w naszym kraju. A szkoda ponieważ, jak donoszą badania CBOS z 2012 roku, aż 70% Polaków jeździ na rowerach. A to jest wynik naprawdę imponujący.